VOOZH about

URL: https://nl.wikipedia.org/wiki/Douglasspar

⇱ Douglasspar - Wikipedia


Naar inhoud springen
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

IUCN-status: Niet bedreigd[1] (2011)
👁 Image
Douglassparren op het Wekeromse zand (2007)
Taxonomische indeling
Rijk:Plantae (Planten)
Stam:Embryophyta (Landplanten)
Klasse:Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade:Naaktzadigen
Orde:Coniferales (Coniferen)
Familie:Pinaceae (Dennenfamilie)
Geslacht:Pseudotsuga
Soort
Pseudotsuga menziesii
(Mirb.) Franco (1950)
👁 Image
Verspreidingsgebied
Afbeeldingen op 👁 Wikimedia Commons
Wikimedia Commons
Douglasspar op 👁 Wikispecies
Wikispecies
Portaal 👁 Portaalicoon
Biologie

De douglasspar (Pseudotsuga menziesii, synoniem: Pseudotsuga taxifolia) is een boom uit de dennenfamilie (Pinaceae). Ondanks de naam 'spar' is er weinig verwantschap met de echte sparren (Picea).

De douglasspar is een 20-100 m hoge groenblijvende boom. De naalden zijn plat en lijken op die van de zilverspar. De vrouwelijke kegels hangen en hebben een kenmerkende driepoot aan de vruchtjes.

De kroon is piramidevormig. Bij oudere bomen is de kroon meer afgeplat. De bast is donkergrijs. Bij jonge bomen zitten er harsblaren op de bast. Later wordt de kleur roodbruin of purperkleurig en kurkachtig. Er komen dan diepe groeven en richels in te zitten. De takken zijn bleek of geelachtig groen en zijn met fijne haartjes bedekt.

De knoppen zijn bleekbruin en spoelvormig. Ze worden tot 7 mm lang en zijn niet harsachtig. De Douglasspar heeft buigzame, aromatische naalden van 2-3 cm lang. Aan de onderzijde zitten twee witte strepen. Ze staan apart en laten na afvallen een glad, eirond litteken achter aan de tak.

De douglasspar is vooral aan de kegels te onderscheiden. De karakteristieke kegels zijn dofbruin en rolrond. Ze zijn 5-8 cm lang en circa 2,5 cm breed. Elke dekschub heeft drie tanden die naar buiten en in de richting van de top wijzen.

De douglasspar gaf botanici in de 19e eeuw problemen door de vele overeenkomsten met andere, beter bekende, coniferen in die tijd. De soort is in die tijd geclassificeerd in Pinus, Picea, Abies, Tsuga en in Sequoia. Vanwege de afwijkende kegels bracht Carrière de douglasspar in 1867 uiteindelijk onder in het geslacht Pseudotsuga als Pseudotsuga douglasii.

De soortaanduiding menziesii is een eerbetoon aan Archibald Menzies, een Schotse natuuronderzoeker die als eerste Europeaan de boom op naam bracht op het Vancouvereiland in 1791.

De Nederlandse naam verwijst naar David Douglas, de Schotse tuinman die in 1823 naar Amerika werd uitgezonden door de Royal Horticultural Society. Hij introduceerde als eerste de boom bij kwekers in 1826. Douglas is bekend om zijn introducties van veel Noord-Amerikaans coniferen in Europa.

De boom komt van nature voor in het westen van Noord-Amerika. In Europa wordt de soort veel aangeplant vanwege het hout. In Amerika bereikt de boom een hoogte van 100 m (de hoogste douglasspar is de zogenaamde 'Brummitt fir' in Oregon met een hoogte van 100,3 m); in Europa wordt hij meer dan 50 m.

In het laatste kwart van de 20e eeuw is de soort ingeburgerd in Nederland. Sinds het verschijnen van de Standaardlijst van de Nederlandse flora 2003 wordt de boom als een Nederlandse soort beschouwd. Volgens het "exotenpaspoort" van het Nederlands Soortenregister heeft hij de status "exoot: gevestigd".[2]. "Gevestigd" betekent dat de soort zichzelf voortplant in (half-)natuurlijke gebieden in Nederland.[3]

👁 Image
Pseudotsuga menziesii var. menziesii
Pseudotsuga menziesii var. glauca.

De Flora of North America onderscheidt twee variëteiten: Pseudotsuga menziesii var. menziesii (in Amerika bekend als 'Coast Douglas-fir') en Pseudotsuga menziesii var. glauca (Beisn.) Franco (in Amerika bekend als 'Rocky Mountain Douglas-fir').

Buiten zijn oorspronkelijke omgeving, wordt de boom veel gebruikt in de bosbouw en aangeplant voor timmerhout in onder meer Europa, Nieuw-Zeeland en Zuid-Amerika.

Externe links

[bewerken | brontekst bewerken]
Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) Douglasspar op de IUCN Red List of Threatened Species.
  2. Douglasspar Pseudotsuga menziesii.Nederlands Soortenregister.Gearchiveerd op 15 mei 2023.Geraadpleegd op 23 augustus 2023.
  3. Definities binnen het Exotenpaspoort.Nederlands Soortenregister.Gearchiveerd op 28 maart 2023.Geraadpleegd op 23 augustus 2023.
Zie de categorie Pseudotsuga menziesii van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.

... · Abies (Zilverspar) · Cedrus (Ceder) · Larix (Lork) · Picea (Spar) · Pinus (Den) · Pseudotsuga · Tsuga (Hemlockspar) · ...