VOOZH about

URL: https://pl.wikipedia.org/wiki/Cagliari

⇱ Cagliari – Wikipedia, wolna encyklopedia


Przejdź do zawartości
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ten artykuł od 2016-10 zawiera treści, przy których brakuje odnośników do źródeł.
Należy dodać przypisy do treści niemających odnośników do źródeł. Dodanie listy źródeł bibliograficznych jest problematyczne, ponieważ nie wiadomo, które treści one uźródławiają.
Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.
Cagliari
miasto i gmina
👁 Ilustracja
👁 Herb
👁 Flaga
Herb Flaga
Państwo

👁 Image
 
Włochy

Region autonomiczny

👁 Image
 
Sardynia

Prowincja

Cagliari

Kod ISTAT

092009

Powierzchnia

85 km²

Populacja (2021)
• liczba ludności


149 572[1]

• gęstość

1759,6 os./km²

Numer kierunkowy

070

Kod pocztowy

09100

👁 Ziemia
39°13′N 9°07′E/39,216667 9,116667
👁 Image
Multimedia w Wikimedia Commons
👁 Image
Hasło w Wikisłowniku
👁 Image
Informacje w Wikipodróżach
Strona internetowa
👁 Image
Via Roma
👁 Image
Rzymski amfiteatr

Cagliari [czyt. 'kaljari] (sard. Castedduzamek) – miasto i gmina we Włoszech, stolica autonomicznego regionu Sardynia i miasta metropolitalnego Cagliari. Miasto Cagliari znajduje się na południowym wybrzeżu Sardynii, nad zatoką o tej samej nazwie i na równinie Campidano. Według danych na rok 2021 gminę zamieszkiwało 149 572 osób[1].

Gospodarka

[edytuj | edytuj kod]

Cagliari jest ośrodkiem gospodarczym i przemysłowym, ma jeden z największych portów na Morzu Śródziemnym (handlowy, rybacki i wojenny) oraz międzynarodowe lotnisko. Zajmuje 28. miejsce co do wielkości dochodu we Włoszech. Dobrze rozwija się tam przemysł rafineryjny, stoczniowy, spożywczy, chemiczny, włókienniczy i cementowy. W mieście są fabryki; m.in. Coca-Cola, Heineken, Unilever, Bridgestone i Eni. Jedną z głównych gałęzi gospodarki jest turystyka.

W miejscowości jest stacja kolejowa Cagliari.

Geografia

[edytuj | edytuj kod]

Miasto jest położone blisko bardzo atrakcyjnych miejsc, jak Maddalena Beach, Chia lub Villiasimius, wciąż stosunkowo mało obleganych przez turystów. Znajduje się też blisko górskich parków narodowych, jak Monta Arcosu czy Maidopis, z rozległymi lasami i wieloma gatunkami dzikich zwierząt.

Klimat

[edytuj | edytuj kod]

Cagliari leży w strefie klimatu subtropikalnego[2][3] typu śródziemnomorskiego[4], z łagodnymi zimami i ciepłymi, niekiedy gorącymi latami. Średnia roczna temperatura wynosi prawie 22 °C w dzień i 12 °C w nocy.

Średnia temperatura i opady dla Cagliari
Miesiąc Sty Lut Mar Kwi Maj Cze Lip Sie Wrz Paź Lis Gru Roczna
Średnie temperatury w dzień [°C] 14.3 14.8 16.5 18.6 22.9 27.3 30.4 30.8 27.4 23.1 18.3 15.4 21,7
Średnie dobowe temperatury [°C] 9.9 10.3 11.8 13.8 17.7 21.8 24.7 25.2 22.3 18.4 13.8 11.0 16,7
Średnie temperatury w nocy [°C] 5.5 5.8 7.1 8.9 12.4 16.2 18.9 19.6 17.1 13.7 9.3 6.6 11,8
Opady [mm] 49.7 53.3 40.4 39.7 26.1 11.9 4.1 7.5 34.9 52.6 58.4 48.9 428
Średnia liczba dni z opadami 6.8 6.8 6.8 7.0 4.4 2.1 0.8 1.3 4.3 6.5 7.4 7.4 61,6
Średnie usłonecznienie [h] 136 139 186 213 270 288 335 310 246 198 147 127 2596
Źródło: Servizio Meteorologico[5], HKO (nasłonecznienie)[6]

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Kolonia fenicka, następnie kartagińska, założona w VII w. p.n.e., ważny port. W 238 p.n.e. zajęta przez Rzymian i nazwana przez nich Carales. Od 48 p.n.e. stolica prowincji Sardynia. Szybko schrystianizowane, od IV w. biskupstwo i metropolia Sardynii. Zdobywane i niszczone przez Wandalów (455), Bizancjum (534), Gotów, Arabów, traciło znaczenie handlowe, jednakże – wykorzystując rywalizację Pizy i Genui – zachowało w VII-X w. niezależność jako ośrodek jednego z okręgów sądowych Sardynii. W 1052 włączone do Republiki Pizy, w 1326 do Królestwa Aragonii. W 1355 miejsce pierwszego zgromadzenia parlamentarnego Sardynii. Od 1720 w Królestwie Sardynii. Od 1861 w zjednoczonym Królestwie Włoch. Podczas II wojny światowej zajęte przez Niemców, we wrześniu 1943 wyzwolone przez włoskich partyzantów.

Zabytki

[edytuj | edytuj kod]

Uniwersytet (zał. 1606), rzymski amfiteatr (II w.), kościół San Saturnino (VI, IX-XII w.), katedra (XII, XVII w.), kościoły z XVI-XVII w., fragmenty fortyfikacji (XIV w.), budynki uniwersyteckie (XVII w.).

Miasta partnerskie

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]