| 👁 Ilustracja | |||
| Data i miejsce urodzenia |
12 stycznia 1909 | ||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
26 października 1993 | ||
| profesor nauk geograficznych | |||
| Specjalność: geografia ekonomiczna | |||
| Alma Mater | |||
| Nauczyciel akademicki | |||
| Uczelnia |
Uniwersytet Lwowski | ||
| |||
| 👁 Ilustracja | |||
| Miejsce urodzenia | |||
|---|---|---|---|
| Instrumenty | |||
| Gatunki | |||
| Zawód | |||
| Zespoły | |||
| Chór Eryana | |||
| |||
Jan Ernst (ur. 12 stycznia 1909 we Lwowie, zm. 26 października 1993 w Warszawie) – polski geograf i artysta muzyk, wykładowca geografii ekonomicznej UMCS w Lublinie.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w rodzinie Marcina, profesora astronomii, długoletniego kierownika Zakładu Astronomii Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, i Heleny z Siemiątkowskich. Wraz z rodziną mieszkał przy ul. Nabielaka 39[1]. Po ukończeniu X Państwowego Gimnazjum im. Henryka Sienkiewicza we Lwowie i wyższego kursu klasy fortepianu Marii Sołtysowej we lwowskim Konserwatorium Muzycznym, studiował w latach 1927–1932 geografię na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, początkowo pod kierunkiem wielkiego polskiego geografa Eugeniusza Romera (bywalca domu Ernstów[1]), a później jego ucznia, prof. Augusta Zierhoffera. Należał do Polskiej Korporacji Akademickiej Leopolia. W swych pracach na temat geografii rolnictwa – magisterskiej i doktorskiej, jako pierwszy wprowadził metody taksonomiczne. Po raz pierwszy w geografii posłużył się metodą podobieństw słynnego antropologa, prof. Jana Czekanowskiego.
W latach 30. był asystentem w Instytucie Geografii UJK, przebywał też na stypendiach naukowych w Genewie i Rzymie. Tam też poznał swoją przyszłą żonę, Zofię Kostanecką (1918-1994), znaną później tłumaczkę literatury włoskiej[2]. Był ojcem dwóch synów: Krzysztofa (1940-2003) i Tomasza (ur. 1943).
W walce obronnej Polski w 1939 brał udział jako oficer 19 pułku piechoty Odsieczy Lwowa. Ranny po Płockiem, leczony był w szpitalu w Łodzi, później mieszkał w Warszawie, zatrudniwszy się jako pianista w kawiarniach.
Po wojnie przebywał w Łodzi, grając w nocnych lokalach i wskrzeszając Chór Eryana. W 1946 podjął pracę w instytucjach państwowych w Warszawie: Instytucie Urbanistyki i Architektury oraz Instytucie Spraw Międzynarodowych. Od 1950 do 1957 wraz z Chórem prowadził działalność artystyczną w Domu Wojska Polskiego.
W latach 1957–1959 pracował w Sekcji Skandynawskiej Instytutu Spraw Międzynarodowych, kierował też w latach 1957–1965 Redakcją geografii w PIW. W 1959 rozpoczął pracę naukową w Katedrze Geografii Ekonomicznej UMCS w Lublinie. Był profesorem UMCS, dziekanem Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi UMCS (1962–1966), kierownikiem Katedry Geografii Ekonomicznej (1964–1979)[3].
Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 198-5-20,21)[4].
Praca artystyczna
[edytuj | edytuj kod]Niezapomniana atmosfera naukowego i artystycznego przedwojennego Lwowa, a także bogate życie towarzyskie i przynależność do akademickiej korporacji Leopolia wpłynęły na ukształtowanie bujnej i wszechstronnej osobowości. 5 lutego 1931, współpracując jako kompozytor piosenek z akademickimi teatrzykami kabaretowymi Nasze Oczko i Wesoły Ul oraz twórcami Wesołej Lwowskiej Fali, przyjmując pseudonim artystyczny Eryan (od "ERnst-JAN"[1]), utworzył własny zespół wokalny – czwórkę rewelersów, nazwaną Chórem Eryana. Chór ten przez 36 lat zyskał olbrzymią sympatię melomanów, wykonując piosenki Eryana do słów m.in. Izabeli Niemczewskiej-Izana, Zofii Nawrockiej, Wiktora Budzyńskiego, Andrzeja Rybickiego, Bronisława Straty czy Jana Brzechwy. W repertuarze chóru były też adaptacje muzyki poważnej: Chopina, Dwořaka, Paderewskiego i Brahmsa. Podczas okupacji występował z artystami w kawiarni aktorów „Sztuka” w [5]
Odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Odznaka Stowarzyszenia Autorów ZAiKS (1988)[6]
- Medal Stowarzyszenia Autorów ZAiKS (1988)[6]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Janicki 1993 ↓, s. 57.
- ↑ Jarosław Mikołajewski: Jan Brzechwa. Wnet i tak zginiemy w zupie. wyborcza.pl, 2016-07-02. [dostęp 2018-09-08]. (pol.).
- ↑ Katedra Geografii Społeczno-Ekonomicznej [online], www.umcs.pl [dostęp 2025-03-28].
- ↑ Cmentarz Stare Powązki: MARCIN ERNST, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2019-11-02].
- ↑ Janicki 1993 ↓, s. 58.
- ↑ a b Laureaci Nagród ZAiKS-u [online], zaiks.org.pl [dostęp 2025-03-28].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jan Ernst: Dwie linie życia, Wydawnictwo Lubelskie (1988).
- Jan Ernst. Trzy linie życia. W: Jerzy Janicki: Cały Lwów na mój głów... Alfabet lwowski. Warszawa: Polska Oficyna Wydawnicza „BGW”, 1993, s. 57-59. ISBN 83-7066-474-1.
- Absolwenci Konserwatorium Lwowskiego
- Absolwenci Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie
- Ludzie urodzeni we Lwowie
- Nauczyciele akademiccy Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej
- Nauczyciele akademiccy Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie
- Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie
- Polscy geografowie
- Polscy kompozytorzy muzyki rozrywkowej
- Polscy korporanci
- Polscy wokaliści
- Urodzeni w 1909
- Zmarli w 1993
