Voozh

Vikipediya, azad ensiklopediya

Alman dili
👁 Image
Orijinal adı	Deutsch, deutsche Sprache
Ölkələr	👁 Image Almaniya Federativ Respublikası^[1] 👁 Image Avstriya^[2] 👁 Image Belçika^[3] 👁 Image Çexiya^[4] 👁 Image Danimarka^[5] 👁 Image İtaliya^[6] 👁 Image Lixtenşteyn^[7] 👁 Image Lüksemburq^[8] 👁 Image Polşa^[9] 👁 Image İsveçrə^[10] 👁 Image Fransa^[11] 👁 Image Rusiya
Rəsmi status	👁 Image Almaniya^[12] 👁 Image Avstriya^[13] 👁 Image Lixtenşteyn 👁 Image İsveçrə 👁 Image Lüksemburq Regional və lokal rəsmi dil: 👁 Image Belçika: Belçikanın alman ictimaiyyəti 👁 Image Vatikan: İsveçrə qvardiyası 👁 Image İtaliya: Cənubi Tirol 👁 Image Namibiya 👁 Image Polşa: Opol voyevodalığı 27 qmin 👁 Image Rusiya: Altay diyarı Alman milli rayonu Omsk vilayəti Azov alman milli rayonu 👁 Image Slovakiya: Banskobistr diyarı Təşkilat: Aİ
Danışanların ümumi sayı	Ana dili: 90 milyon^[14] İkinci dil: 16^[15]-20 milyon ^[14]
Təsnifatı
Kateqoriya	Avrasiya dilləri
Avrasiya dilləri Hind-Avropa dilləri German dilləri Qərbi german dilləri^[vd] South Germanic^[vd] alman dili
Yazı	latın (alman əlifbası)
Dil kodları
QOST 7.75–97	нем 481
ISO 639-1	de
ISO 639-2	ger (B); deu (T)
ISO 639-3	deu
Dilin strukturlarının dünya atlası	ger,gbl,gha,gma,gth,gti
Ethnologue	deu
ABS ASCL	1301
IETF	de
Glottolog	stan1295
👁 Image Bu dildə olan Vikipediya
👁 Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

👁 Image

Alman dili (alm. Deutsch^ⓘ, tələffüs olunur: [ˈdɔʏtʃ]; deutsche Sprache) — almanların, avstriyalıların, lixtenşteynlilərin, eləcə də isveçrəlilərin çoxunun dili, Almaniyanın, Avstriyanın, Lixtenşteynin rəsmi dili, İsveçrənin, Lüksemburqun və Belçikanın rəsmi dillərindən biri. Çin, ərəb, hindi, ingilis, ispan, benqal, portuqal, rus və yapon dillərindən sonra dünyada ən çox yayılmış dildir^[16]. Bu dil Avropa Birliyinin rəsmi və işçi dillərindən biridir^[17].

Alman dili hind-avropa dilləri ailəsinin german dilləri qrupuna daxildir. Latın əlifbası əsasında yaranan yazısına umlautlu üç sait (ä, ö, ü) və esset (ß) liqaturası əlavə edilib.

Hərf			Almanca deyilişi	Azərbaycanca deyilişi
Aa	a/ɑ	a/â	ɑˑ	â
Bb	b	b	beˑ	beğ
Cc	ʦ	ts	ʦeˑ	tseğ
Dd	d	d	deˑ	değ
Ee	ɛ/e	e	eˑ	eğ
Ff	f	f	ɛf	ef
Gg	ɡ	g	ɡeˑ	geğ
Hh	h	h	hɑ	hâ
Ii	ɪ/i	i/î	iˑ	î
Jj	j	y	jɔt	yot
Kk	k	k	kɑˑ	kâ
Ll	l	l	ɛl	el
Mm	m	m	ɛm	em
Nn	n	n	ɛn	en
Oo	ɔ/o	o/ô	oˑ	ô
Pp	p	p	peˑ	peğ
Qq	k	k	kuˑ	kû
Rr	ʀ	ġ*	ɛʀ̥	er
Ss	s/z	s/z	ɛs	es
Tt	t	t	teˑ	teğ
Uu	ʊ/u	u/û	uˑ	û
Vv	f	f	faɔ̹	fau
Ww	v	v	veˑ	veğ
Xx	ks	ks	ɪks	iks
Yy	y	ü	ˈyp.sɪ.ˌlɔn	üpsilon
Zz	ʦ	ts	ʦɛt	tset
Ää	ɛ	e	—	e
Öö	ø	ö	—	ö
Üü	y	ü	—	ü
ß	ss	ss	ɛs ʦɛt	es tset

İstinadlar

[redaktə | vikimətni redaktə et]

↑ ScriptSource - Germany.
↑ ScriptSource - Austria.
↑ ScriptSource - Belgium.
↑ ScriptSource - Czechia.
↑ ScriptSource - Denmark.
↑ ScriptSource - Italy.
↑ ScriptSource - Liechtenstein.
↑ ScriptSource - Luxembourg.
↑ ScriptSource - Poland.
↑ ScriptSource - Switzerland.
↑ ScriptSource - France.
↑ "Административно-процессуальный закон Германии: § 23 Amtssprache" (alman). 5 iyun 2011 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 noyabr 2011.
↑ "Bundeskanzleramt Österreich. Bundesverfassungsrecht" (alman). 24 yanvar 2008 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 noyabr 2011.
1 2 İsveç dialekti ilə birlikdə — 97 milyon. Bax: Ethnologue (2009), SIL International; Lewis, M. Paul (ed.), 2009. Ethnologue: Languages of the World, Sixteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International Arxivləşdirilib 2013-02-02 at the Wayback Machine(ing.)
↑ "Deutsch als Fremdsprache weltweit: Datenerhebung 2005" (alman). 15 may 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 noyabr 2011.
↑ "Languages Spoken by More Than 10 Million People" (ingilis). 3 dekabr 2007 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 noyabr 2011.
↑ "Fact sheets on the European Union" (ingilis). 10 sentyabr 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 noyabr 2011.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Həmçinin bax

[redaktə | vikimətni redaktə et]

👁 ⛭ Avropa İttifaqının rəsmi dilləri
Alman dili• Bolqar dili• Çex dili• Dan dili• Eston dili• Fin dili• Niderland dili• Fransız dili• İngilis dili• İspan dili• İsveç dili• İrland dili• İtalyan dili• Polyak dili• Latış dili• Litva dili• Macar dili• Malta dili• Portuqal dili• Rumın dili• Slovak dili• Sloven dili• Yunan dili	👁 Image

Müasir german dilləri

Skandinav
dilləri

Şərqi skandinav dilləri	Dat dili• Skan ləhcəsi• İsveç dili• Elvdal dialekti
Qərbi skandinav dilləri	İsland dili• Norveç dili (Bukmol• Nyunorsk)• Farer dili

Qərbi german
dilləri

Anqlo-friz dilləri

İngilis dili• Şərqi friz dili• Qərbi friz dili• Şimali friz dili• Şotland dili

Aşağı frank dilləri

Afrikaans• Niderland dili• Zeland dialekti • Limburq dili • Brabant dialekti • Flamand dili• Qərbi flamand dialekti

Aşağı alman dili

Aşağı sakson dialekti • Şərqi-aşağı alman dialekti • Alman-plat dialekti • Niderlandın aşağı sakson dialekti

Yuxarı alman dilləri

Orta alman dialektləri	Qərbi-orta alman dialekti • Şərqi-orta alman dialekti • Tyurinq-yuxarı sakson dialekti • Alman dili • Lüksemburq dili• Vilyamov dili• Pensilvan-alman dialekti • İdiş və s..
Cənubi alman dialektləri	İsveçrə dialekti • Aleman ləhcəsi • Aşağı aleman dialekti • Yuxarı aleman dialekti • Dağ aleman dialekti • Vall dialekti • Şvab dialekti • Bavariya dialekti • Simbr dili və s.

👁 Dünya dilləri

Dil haqqında olan bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.

Mənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Alman_dili&oldid=8417441"

URL: https://az.wikipedia.org/wiki/Alman_dili

⇱ Alman dili — Vikipediya

İstinadlar

Xarici keçidlər

Həmçinin bax