Lasse Kjus (ur. 14 stycznia 1971 w Oslo) – norweski narciarz alpejski, pięciokrotny medalista olimpijski, wielokrotny medalista mistrzostw świata seniorów i juniorów oraz dwukrotny zdobywca Pucharu Świata.

Treningi narciarskie Lasse Kjus rozpoczął w wieku 7 lat, a jego pierwszym trenerem był Finn Aamodt, ojciec jego przyjaciela, również alpejczyka, Kjetila André Aamodta^[1]. Po raz pierwszy na arenie międzynarodowej pojawił się w 1988 roku, podczas mistrzostw świata juniorów w Madonna di Campiglio. Zajął tam szóste miejsce w supergigancie i dziewiąte miejsce w biegu zjazdowym. Na rozgrywanych rok później mistrzostwach świata juniorów w Aleyska jego najlepszym wynikiem było dziewiąte miejsce w zjeździe. Największe sukcesy w tej kategorii wiekowej osiągnął jednak na mistrzostwach świata juniorów w Zinal w 1990 roku, gdzie zdobywał medale we wszystkich konkurencjach. Norweg był tam najlepszy w gigancie, drugi w zjeździe i kombinacji oraz trzeci w slalomie i supergigancie.

W międzyczasie zadebiutował w zawodach Pucharu Świata, startując w slalomie 12 stycznia 1990 roku w Schladming, jednak nie zdobył punktów. Pierwsze pucharowe punkty wywalczył dwa dni później w tej samej miejscowości, zajmując siódme miejsce w gigancie. W sezonie 1989/1990 punktował jeszcze dwukrotnie, jednak pasował się poza czołową dziesiątką. W efekcie zajął 68. miejsce w klasyfikacji generalnej. Sezon 1990/1991 zaczął od wywalczenia pierwszego pucharowego podium w karierze, zajmując 9 sierpnia 1990 roku w Mt. Hutt drugie miejsce w gigancie. W zawodach tych przegrał tylko ze Szwedem Fredrikiem Nybergriem. W kolejnych startach jeszcze ośmiokrotnie plasował się w najlepszej dziesiątce, w tym 13 stycznia 1991 roku w Kitzbühel zajął drugie miejsce w kombinacji. W klasyfikacji generalnej zajął dziewiąte miejsce, a w klasyfikacji kombinacji był drugi za Markiem Girardellim z Luksemburga. Na przełomie stycznia i lutego 1991 roku wystąpił na mistrzostwach świata w Saalbach-Hinterglemm, zajmując między innymi dziesiąte miejsce w slalomie.

Jeszcze w 1991 roku Kjus odniósł kontuzję na treningu, podczas którego naderwał mięsień naramienny i uszkodził nerw pachowy^[2]. By odzyskać sprawność lewego ramienia trenował inne mięśnie i do rywalizacji sportowej powrócił pod koniec stycznia 1992 roku. Kilkukrotnie wystąpił w zawodach Pucharu Świata w sezonie 1991/1992, najlepszy wynik uzyskując 22 marca 1992 roku w Crans-Montana, gdzie był piąty w slalomie. W klasyfikacji generalnej zajął 60. miejsce. Znalazł się w kadrze Norwegii na igrzyska olimpijskie w Albertville w lutym 1992 roku, gdzie wystąpił tylko w gigancie, jednak nie ukończył rywalizacji. Na podium zawodów pucharowych wrócił 20 grudnia 1992 roku w Kranjskiej Gorze, gdzie był drugi w gigancie. W tym samym sezonie na podium stanął jeszcze jeden raz: 19 stycznia 1993 roku w Veysonnaz, gdzie w gigancie był trzeci. Ostatecznie w klasyfikacji generalnej był dwunasty, a w klasyfikacji giganta zajął czwarte miejsce. Brał także udział w mistrzostwach świata w Morioce w 1993 roku, gdzie zdobył swój pierwszy medal w rywalizacji seniorów. W kombinacji okazał się najlepszy, wyprzedzając bezpośrednio Aamodta i Girardellego. Po zjeździe Kjus zajmował dopiero dwunaste miejsce, jednak w slalomie do kombinacji uzyskał trzeci czas, co wystarczyło do zwycięstwa, o 7,87 punktu przed Aamodtem. Na tych samych mistrzostwach był także dwunasty w slalomie i szesnasty w gigancie.

Najważniejszym punktem sezonu 1993/1994 były igrzyska olimpijskie w Lillehammer. Kjus osiągnął tam jeden z największych sukcesów w karierze, sięgając po złoty medal w kombinacji. Tym razem prowadził już po zjeździe, a w slalomie uzyskał siódmy wynik, co dało mu zwycięstwo o ponad sekundę nad Aamodtem i o ponad półtorej sekundy nad kolejnym Norwegiem, Haraldem Christianem Strandem Nilsenem. Był to trzeci przypadek w historii igrzysk, gdy reprezentacji jednego kraju zajęli całe podium w konkurencji narciarstwa alpejskiego (najpierw dokonali tego Austriacy w gigancie na ZIO 1956, a następnie Austriaczki w zjeździe na ZIO 1964). Na igrzyskach przed własną publicznością wystąpił także w czterech pozostałych konkurencjach, najlepszy wynik uzyskując w gigancie, który ukończył na siódmej pozycji. W zawodach pucharowych ośmiokrotnie zajmował miejsca w czołowej dziesiątce, w tym trzykrotnie stając na podium: 16 stycznia 1994 roku w Kitzbühel odniósł swoje pierwsze zwycięstwo, wygrywając kombinację, dwa tygodnie później w Chamonix był drugi w tej samej konkurencji, a 17 marca 1994 roku w Vail był drugi w supergigancie. Pozwoliło mu to zająć siódme miejsce w klasyfikacji generalnej, a w klasyfikacji kombinacji sięgnąć po pierwszą w karierze Małą Kryształową Kulę. Podobne wyniki osiągnął w kolejnym sezonie, który ukończył na szóstej pozycji. Na podium stawał: 22 stycznia w Wengen, gdzie był drugi w kombinacji, 25 lutego w Whistler, zajmując drugie miejsce w zjeździe oraz 15 marca 1995 roku w Bormio, gdzie zjazd ukończył na trzecim miejscu. W klasyfikacji zjazdu i giganta był dziewiąty, a w klasyfikacji kombinacji zajął trzecie miejsce za Girardellim i Strandem Nilsenem.

Sezon 1995/1996 przyniósł mu pierwsze w karierze zwycięstwo w klasyfikacji generalnej. Kjus aż dziesięć razy stawał na podium, odnosząc przy tym cztery zwycięstwa: 2 grudnia w Vail w supergigancie, 22 grudnia w Kranjskiej Gorze wygrał giganta, a tydzień później w Bormio oraz 6 marca 1996 roku w Kvitfjell był najlepszy w zjeździe. Oprócz zwycięstwa w klasyfikacji końcowej zajął także trzecie miejsce w klasyfikacjach giganta i supergiganta. W pierwszym przypadku wyprzedzili go tylko dwaj reprezentanci Szwajcarii: Michael von Grünigen i Urs Kälin, a w drugim uległ swemu rodakowi Atle Skårdalowi i Hansowi Knaußowi z Austrii. W lutym 1996 roku startował na mistrzostwach świata w Sierra Nevada, gdzie wywalczył srebrny medal w kombinacji. Po zjeździe do kombinacji Kjus prowadził, jednak uzyskany w slalomie dziewiąty wynik sprawił, że ostatecznie zajął drugie miejsce o 0,25 sekundy za Girardellim, a o 0,73 s przed Austriakiem Güntherem Maderem. Na tych samych mistrzostwach był też czwarty w zjedzie i gigancie, walkę o podium przegrywając odpowiednio z Francuzem Lukiem Alphandem o 0,19 s i z Michaelem von Grünigenem o 0,06 s.

Sezony 1996/1997 i 1997/1998 kończył poza czołową dziesiątką klasyfikacji generalnej. Łącznie ośmiokrotnie stawał na podium, odnosząc dwa zwycięstwa: 26 stycznia 1997 roku w Kitzbühel wygrał kombinację, a 2 marca 1997 roku w Kvitfjell był najlepszy w zjeździe. Pozwoliło mu to zająć drugie miejsce w klasyfikacji kombinacji sezonu 19967/97, w której lepszy był tylko Kjetil André Aamodt. W tym czasie Kjus przeciągle chorował. Po wizycie u lekarza okazało się, iż Norweg miał wrodzoną wadę przegrody nosowej, która wymagała operacji^[1]. Wystąpił jednak na mistrzostwach świata w Sestriere w 1997 roku, z których wrócił z trzema medalami. W gigancie, supergigancie i zjeździe zajmował tam drugie miejsce, za każdym razem za innym rywalem. Był jedynym narciarzem, który zdobył na tej imprezie trzy medale. Najbliżej zwycięstwa był w zjeździe, w którym do Bruno Kernena ze Szwajcarii stracił zaledwie 0,07 sekundy. Norweg brał także udział w rozgrywanych rok później igrzyskach olimpijskich w Nagano, rozpoczynając starty od zdobycia srebrnego medalu w zjeździe. W zawodach tych rozdzielił na podium Francuza Jean-Luca Crétiera i Austriaka Hannesa Trinkla. Tego samego dnia wystąpił w kombinacji, zdobywając kolejny srebrny medal. Został tym samym pierwszym w historii alpejczykiem, który zdobył dwa medale olimpijskie jednego dnia^[2]. Norweg uzyskał drugi wynik i w zjeździe i w slalomie do kombinacji, plasując się ostatecznie między Austriakami Mario Reiterem i Christianem Mayerem. Na tych samych igrzyskach był też ósmy w gigancie i dziewiąty w supergigancie.

Drugą w karierze i zarazem ostatnią Kryształową Kulę zdobył w sezonie 1998/1999. Jedenaście razy stawał na podium zawodów PŚ, odnosząc jednocześnie sześć zwycięstw: 12 grudnia w Val d’Isère, 18 grudnia w Val Gardena, 16 stycznia w Wengen, 22 stycznia w Kitzbühel i 10 marca 1999 roku w Sierra Nevada był najlepszy w zjeździe, a 17 stycznia w Wengen zwyciężył również w kombinacji. Oprócz zwycięstwa w klasyfikacji generalnej wygrał również klasyfikacje zjazdu i kombinacji, a w klasyfikacji supergiganta był siódmy. W lutym 1999 roku wystąpił na mistrzostwach świata w Vail. Kjus wygrał tam rywalizację w gigancie i supergigancie, a w slalomie, zjeździe i kombinacji zajmował drugie miejsce. Został tym samym pierwszym alpejczykiem w historii, który zdobył medale we wszystkich pięciu konkurencjach podczas tych samych mistrzostw świata. Większość sezonu 1999/2000 jednak stracił, zmagając się z problemami z oddychaniem^[3]. Wystąpił w zaledwie kilku zawodach Pucharu Świata, najlepszy wynik osiągając 28 listopada 1999 roku w Vail, gdzie był trzeci w supergigancie. W klasyfikacji generalnej zajął 53. miejsce.

Do pełni formy wrócił w sezonie 2000/2001, który ukończył na trzecim miejscu. W klasyfikacji generalnej wyprzedzili go jedynie Austriacy Hermann Maier i Stephan Eberharter. Sześciokrotnie stawał na podium, przy czym 21 stycznia 2001 roku w Kitzbühel był najlepszy w kombinacji. Był też drugi w gigancie 17 listopada w Park City, supergigancie 26 listopada w Lake Louise i zjeździe 2 grudnia w Vail oraz trzeci w zjeździe 25 listopada w Lake Louise i 2 marca w Kvitfjell. Dało mu to zwycięstwo w klasyfikacji kombinacji i piąte miejsce w zjeździe. Mistrzostwa świata w Sankt Anton w 2001 roku były pierwszą imprezą międzynarodową od jedenastu lat, z której wrócił bez medalu. Najlepszy wynik osiągnął tam w supergigancie, który ukończył na czwartej pozycji. W walce o brązowy medal lepszy o 0,04 sekundy okazał się Hermann Maier. Na rozgrywanych rok później igrzyskach olimpijskich w Salt Lake City na podium stanął już w pierwszym starcie. W biegu zjazdowym zajął drugie miejsce, rozdzielając Austriaków: Fritza Strobla i Stephana Eberhartera. Na tych samych igrzyskach wywalczył także brązowy medal w gigancie, plasując się za Eberharterem i Bode Millerem z USA. W zawodach pucharowych prezentował się nieco słabiej niż rok wcześniej; w klasyfikacji generalnej sezonu 2001/2002 był szósty. Był też drugi za Aamodtem w klasyfikacji kombinacji. Na podium stawał trzy razy, jednak nie odniósł zwycięstwa.

Ostatni medal w karierze Kjus wywalczył podczas mistrzostw świata w Sankt Moritz w 2003 roku, gdzie zdobył srebro w kombinacji. Po zjeździe Norweg znajdował się na prowadzeniu, jednak w slalomie do kombinacji uzyskał dopiero czternasty rezultat, co pozwoliło sięgnąć po zwycięstwo Bode Millerowi. Amerykanin okazał się lepszy o zaledwie 0,07 sekundy. Na tych samych mistrzostwach Kjus był też między innymi dziewiąty w supergigancie. W zawodach PŚ spisywał się jednak słabo, zajmując przeważnie miejsca w drugiej i trzeciej dziesiątce. Na podium stanął tylko dwa razy: 19 stycznia w Wengen był trzeci w kombinacji, a 13 marca 2003 roku w Lillehammer był drugi w supergigancie. W klasyfikacji generalnej dało mu to 31. miejsce. Na kolejne pucharowe zwycięstwo musiał zaczekać do 19 grudnia 2003 roku, kiedy w Val Gardena był najlepszy w supergigancie. W pozostałych zawodach sezonu 2003/2004 jeszcze cztery razy plasował się w najlepszej trójce, w tym 22 stycznia 2004 roku w Kitzbühel wygrał bieg zjazdowy. W klasyfikacji generalnej był tym razem ósmy, a w klasyfikacji kombinacji zajął trzecie miejsce za Millerem i Austriakiem Benjaminem Raichem.

W lutym 2005 roku wystartował na mistrzostwach świata w Bormio, jednak nie zdobył medalu. Najlepszy wynik osiągnął w kombinacji, którą ukończył na szóstej pozycji. W Pucharze Świata czterokrotnie stawał na podium: 4 grudnia w Beaver Creek był najlepszy, a 12 grudnia w Val d’Isère drugi w gigancie, 14 stycznia w Wengen zajął drugie miejsce w kombinacji, a 10 marca 2005 roku w Lenzerheide wygrał bieg zjazdowy. Zwycięstwo w Lenzerheide było jego ostatnim pucharowym podium. Sezon 2004/2005 zakończył na siódmej pozycji w klasyfikacji generalnej i drugiej w klasyfikacji kombinacji. Startował także w sezonie 2005/2006, jednak jego najlepszym wynikiem było piąte miejsce w supergigancie wywalczone 29 stycznia 2006 roku w Garmisch-Partenkirchen. Przeważnie jednak plasował się w drugiej lub trzeciej dziesiątce, w efekcie zajął 43. miejsce w klasyfikacji generalnej. Brał także udział w igrzyskach olimpijskich w Turynie w 2006 roku, zajmując czternaste miejsce w zjeździe i supergigancie oraz osiemnaste w gigancie. W marcu 2006 roku zakończył karierę.

W 1999 roku otrzymał tytuł norweskiego sportowca roku. Wielokrotnie zdobywał tytuł mistrza Norwegii: w slalomie w 1992 roku, w zjeździe i kombinacji w 1995 roku oraz w supergigancie w latach 1996, 1998 i 2005. W 2008 roku na krótko powrócił do narciarstwa, zdobywając srebrny medal w zjeździe na mistrzostwach kraju^[4].

Po zakończeniu kariery założył firmę produkującą odzież sportową^[5]. W 2012 roku Norweg sprzedał prawa do marki Kjus szwajcarskiej firmie LK Internatonal za 56 mln koron norweskich.

• sezon 1989/1990: 68.
• sezon 1990/1991: 9.
• sezon 1991/1992: 60.
• sezon 1992/1993: 12.
• sezon 1993/1994: 7.
• sezon 1994/1995: 6.
• sezon 1995/1996: 1.
• sezon 1996/1997: 13.
• sezon 1997/1998: 10.
• sezon 1998/1999: 1.
• sezon 1999/2000: 53.
• sezon 2000/2001: 3.
• sezon 2001/2002: 6.
• sezon 2002/2003: 31.
• sezon 2003/2004: 8.
• sezon 2004/2005: 7.
• sezon 2005/2006: 43.

1. 👁 Austria
   Kitzbühel – 16 stycznia 1994 (kombinacja)
2. 👁 Stany Zjednoczone
   Vail – 2 grudnia 1995 (supergigant)
3. 👁 Słowenia
   Kranjska Gora – 21 grudnia 1995 (gigant)
4. 👁 Włochy
   Bormio – 29 grudnia 1995 (zjazd)
5. 👁 Norwegia
   Kvitfjell – 6 marca 1996 (zjazd)
6. 👁 Austria
   Kitzbühel – 26 stycznia 1997 (kombinacja)
7. 👁 Norwegia
   Kvitfjell – 2 marca 1997 (zjazd)
8. 👁 Francja
   Val d’Isère – 12 grudnia 1998 (zjazd)
9. 👁 Włochy
   Val Gardena – 18 grudnia 1998 (zjazd)
10. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 16 stycznia 1999 (zjazd)
11. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 17 stycznia 1999 (kombinacja)
12. 👁 Austria
    Kitzbühel – 22 stycznia 1999 (zjazd)
13. 👁 Hiszpania
    Sierra Nevada – 10 marca 1999 (zjazd)
14. 👁 Austria
    Kitzbühel – 21 stycznia 2001 (kombinacja)
15. 👁 Włochy
    Val Gardena – 19 grudnia 2003 (supergigant)
16. 👁 Austria
    Kitzbühel – 22 stycznia 2004 (zjazd)
17. 👁 Stany Zjednoczone
    Beaver Creek – 4 grudnia 2004 (gigant)
18. 👁 Szwajcaria
    Lenzerheide – 10 marca 2005 (zjazd)

• 18 zwycięstw (10 zjazdów, 4 kombinacje, 2 giganty i 2 supergiganty)

1. 👁 Nowa Zelandia
   Mt. Hutt – 9 sierpnia 1990 (gigant) – 2. miejsce
2. 👁 Austria
   Kitzbühel – 13 stycznia 1991 (kombinacja) – 2. miejsce
3. 👁 Słowenia
   Kranjska Gora – 20 grudnia 1992 (gigant) – 2. miejsce
4. 👁 Szwajcaria
   Veysonnaz – 19 stycznia 1993 (gigant) – 3. miejsce
5. 👁 Francja
   Chamonix – 30 stycznia 1994 (kombinacja) – 2. miejsce
6. 👁 Stany Zjednoczone
   Vail – 17 marca 1994 (supergigant) – 2. miejsce
7. 👁 Szwajcaria
   Wengen – 11 stycznia 1995 (kombinacja) – 2. miejsce
8. 👁 Kanada
   Whistler – 25 lutego 1995 (zjazd) – 2. miejsce
9. 👁 Włochy
   Bormio – 15 marca 1995 (zjazd) – 3. miejsce
10. 👁 Francja
    Tignes – 12 listopada 1995 (gigant) – 2. miejsce
11. 👁 Stany Zjednoczone
    Vail – 17 listopada 1995 (gigant) – 2. miejsce
12. 👁 Stany Zjednoczone
    Park City – 25 listopada 1995 (gigant) – 2. miejsce
13. 👁 Stany Zjednoczone
    Vail – 1 grudnia 1995 (zjazd) – 2. miejsce
14. 👁 Francja
    Val d’Isère – 10 grudnia 1995 (supergigant) – 2. miejsce
15. 👁 Norwegia
    Kvitfjell – 7 marca 1996 (supergigant) – 3. miejsce
16. 👁 Niemcy
    Garmisch-Partenkirchen – 23 lutego 1997 (supergigant) – 3. miejsce
17. 👁 Norwegia
    Kvitfjell – 2 marca 1997 (supergigant) – 3. miejsce
18. 👁 Stany Zjednoczone
    Beaver Creek – 4 grudnia 1997 (zjazd) – 3. miejsce
19. 👁 Włochy
    Bormio – 30 grudnia 1997 (zjazd) – 3. miejsce
20. 👁 Niemcy
    Garmisch-Partenkirchen – 1 lutego 1998 (supergigant) – 3. miejsce
21. 👁 Norwegia
    Kvitfjell – 7 marca 1998 (zjazd) – 3. miejsce
22. 👁 Francja
    Val d’Isère – 13 grudnia 1998 (supergigant) – 3. miejsce
23. 👁 Włochy
    Val Gardena – 19 grudnia 1998 (zjazd) – 2. miejsce
24. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 17 stycznia 1999 (slalom) – 3. miejsce
25. 👁 Austria
    Kitzbühel – 24 stycznia 1999 (kombinacja) – 2. miejsce
26. 👁 Norwegia
    Kvitfjell – 6 marca 1999 (zjazd) – 2. miejsce
27. 👁 Stany Zjednoczone
    Vail – 28 listopada 1999 (supergigant) – 3. miejsce
28. 👁 Stany Zjednoczone
    Park City – 17 listopada 2000 (gigant) – 2. miejsce
29. 👁 Kanada
    Lake Louise – 25 listopada 2000 (zjazd) – 3. miejsce
30. 👁 Kanada
    Lake Louise – 26 listopada 2000 (supergigant) – 2. miejsce
31. 👁 Stany Zjednoczone
    Vail – 2 grudnia 2000 (zjazd) – 2. miejsce
32. 👁 Norwegia
    Kvitfjell – 2 marca 2001 (zjazd) – 3. miejsce
33. 👁 Włochy
    Val Gardena – 14 grudnia 2001 (zjazd) – 2. miejsce
34. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 13 stycznia 2002 (kombinacja) – 3. miejsce
35. 👁 Austria
    Kitzbühel – 20 stycznia 2002 (kombinacja) – 2. miejsce
36. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 19 stycznia 2003 (kombinacja) – 3. miejsce
37. 👁 Norwegia
    Lillehammer – 13 marca 2003 (supergigant) – 2. miejsce
38. 👁 Francja
    Chamonix – 10 stycznia 2004 (zjazd) – 2. miejsce
39. 👁 Francja
    Chamonix – 11 stycznia 2004 (kombinacja) – 3. miejsce
40. 👁 Austria
    Kitzbühel – 25 stycznia 2004 (kombinacja) – 3. miejsce
41. 👁 Francja
    Val d’Isère – 12 grudnia 2004 (gigant) – 2. miejsce
42. 👁 Szwajcaria
    Wengen – 14 stycznia 2005 (kombinacja) – 2. miejsce

• Profil na stronie FIS (niem. • ang. • fr.)
• Profil na Sports Reference.com. sports-reference.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-02-04)]. (ang.).
• Profil na Alpine Ski Database (ang.)