| 👁 Ilustracja | |||
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |||
| Inne nazwy |
prustyt | ||
|---|---|---|---|
| Skład chemiczny |
arsenowa sól srebra Ag3AsS3 | ||
| Twardość w skali Mohsa |
2-2,5 | ||
| Przełam |
nierówny, muszlowy | ||
| Łupliwość |
wyraźna według ścian romboedru | ||
| Układ krystalograficzny |
trygonalny | ||
| Właściwości mechaniczne |
kruchy | ||
| Gęstość |
5,57-5,64 g/cm³ | ||
| Właściwości optyczne | |||
| Barwa |
czerwona w odcieniach (cynobrowy) | ||
| Rysa |
czerwona w odcieniach | ||
| Połysk |
diamentowy, półmetaliczny, w skupieniach ziemistych matowy | ||
| |||
| |||
Proustyt (prustyt) – minerał z gromady siarkosoli. Jest kruszcem srebra. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich.
Nazwa pochodzi od nazwiska francuskiego chemika Josepha Prousta (1754-1826).
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]Właściwości
[edytuj | edytuj kod]Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju słupkowym (przyjmują postać słupa o podstawie trójkąta), romboedru, lub skalenoedru. Występuje w skupieniach zbitych, ziarnistych, dendrycznych, w formie wypryśnięć, nalotów lub impregnacji[1], Jest izostrukturalny z pirargyrytem (Ag3SbS3). Jest kruchy, przezroczysty. Rozpuszcza się w kwasie azotowym, łatwo topliwy[1]. Często zawiera domieszki antymonu. Pod wpływem światła ciemnieje i staje się nieprzezroczysty[2].
Występowanie
[edytuj | edytuj kod]Składnik utworów hydrotermalnych i żył kruszcowych. Współwystępuje z argentytem, pirargyrytem, stephanitem, polibazytem, arsenem, akantytem, barytem, tetraedrytem, chlorargyrytem, srebrem rodzimym, kalcytem[3][2].
Miejsca występowania:
- Na świecie: Chile, Francja, Meksyk, Niemcy, Kanada, USA, Brazylia, Rosja, Włochy, Czechy, Peru, Maroko[1].
- W Polsce: został znaleziony na Dolnym Śląsku w Ciechanowicach, Miedziance k. Janowic Wielkich[2], Kowarach (Rudawy Janowickie), w okolicach Bolkowa (Góry Kaczawskie), a także w Boguszowie-Gorcach koło Wałbrzycha.
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]- źródło otrzymywania srebra – ponad 65% Ag,
- atrakcyjny dla kolekcjonerów,
- czasami wykorzystywany do wyrobu biżuterii.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c JanJ. Parafiniuk, ATLAS MINERAŁÓW, Multico Oficyna Wydawnicza, 2019, s. 90, ISBN 978-83-7073-845-7.
- ↑ a b c EligiuszE. Szełęg, MINERAŁY I SKAŁY POLSKI, Multico Oficyna Wydawnicza, 2023, s. 70, ISBN 978-83-7763-668-8.
- ↑ RupertR. Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Multico Oficyna Wydawnicza, 15 kwietnia 2022, s. 32, ISBN 978-83-7073-816-7.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Leksykon Przyrodniczy – Minerały i kamienie szlachetne, „Horyzont” 2002
- J. Parafiniuk: Minerały systematyczny katalog 2004, TG ”Spirifer” W-wa 2005
- A. Bolewski: Mineralogia szczegółowa, Wyd. Geolog. 1965
- A. Bolewski, A. Manecki: Mineralogia szczegółowa, Wyd. PAE. 1993
- W. Schumann: Minerały świata, O. Wyd. ”Alma – Press” 2003