Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.
| 👁 Ilustracja | |||
| Dane podstawowe | |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Producent | |||
| Typ |
samolot sportowy | ||
| Konstrukcja |
dwupłat o konstrukcji mieszanej, podwozie klasyczne – stałe | ||
| Załoga |
2 | ||
| Historia | |||
| Data oblotu |
1930 | ||
| Lata produkcji |
1930–1932 | ||
| Wycofanie ze służby |
1939 | ||
| Dane techniczne | |||
| Napęd |
1 silnik rzędowy de Havilland Gipsy I | ||
| Moc |
100 KM | ||
| Wymiary | |||
| Rozpiętość |
8,40 m | ||
| Długość |
6,70 m | ||
| Wysokość |
2,53 m | ||
| Powierzchnia nośna |
21,80 m² | ||
| Masa | |||
| Własna |
431 kg | ||
| Startowa |
676 kg | ||
| Osiągi | |||
| Prędkość maks. |
164 km/h | ||
| Prędkość wznoszenia |
3,4 m/s | ||
| Pułap |
3715 m | ||
| Zasięg |
530 km | ||
| Dane operacyjne | |||
| Użytkownicy | |||
| Polska | |||
| |||
PZL.5 (PZL-5) – polski samolot sportowy projektu Władysława Kozłowskiego i inż. Stefana Malinowskiego opracowany i oblatany w 1930 roku w Państwowych Zakładach Lotniczych.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Pod koniec lat dwudziestych XX wieku gwałtowny rozwój lotnictwa w Polsce zaowocował powstaniem wielu aeroklubów. Pojawiło się zatem zapotrzebowanie na samolot szkolno-sportowy rodzimej produkcji. W tym czasie jedyną polską konstrukcją tego typu, był opracowany i wyprodukowany przez studentów Politechniki Warszawskiej, w niewielkiej liczbie kilku sztuk, samolot JD-2. Na zamówienie Ministerstwa Komunikacji zakłady PZL opracowały dwupłatowy samolot sportowy PZL.5. Samolot ten wyprodukowany w liczbie 11 egzemplarzy seryjnych trafił do polskich aeroklubów, oraz brał udział w licznych zawodach i rajdach. O wstrzymaniu dalszej produkcji zadecydowało pojawienie się lepszej konstrukcji RWD-5. Podobny los spotkał szkolną wersję PZL.5 bis, który rywalizację w konkursie na samolot szkolny, przegrał z RWD-8. Ogółem powstało tylko 15 egzemplarzy PZL.5 w różnych wersjach. Cena wynosiła 9600 zł za płatowiec i 14.000 zł za silnik Gipsy I[1].
Służba w lotnictwie
[edytuj | edytuj kod]Samolot ten był wykorzystywany w lotnictwie szkolnym i sportowym, biorąc udział w licznych rajdach i zawodach. W roku 1930 PZL.5 wziął udział w międzynarodowych zawodach samolotów sportowych Challenge 1930. Rok później na tym samolocie wykonano pierwszy kobiecy rajd lotniczy dookoła Polski. W polskich aeroklubach był używany do wybuchu II wojny światowej.
Samoloty te posiadali także właściciele prywatni, jak inż. Stanisław Prauss (następnie Zenon Dregier) i Jan Rudowski (następnie L. Świężkowski)[2].
Znane egzemplarze[3][4]
[edytuj | edytuj kod]- SP-AEE - Silnik Cirrus Mark III, Aeroklub Wileński, 15. miejsce w 5. Krajowym Lotniczym Konkursie Turystycznym w 1933 r.
- SP-AFD - Silnik Gipsy I, Aeroklub Śląski
- SP-AFF - Silnik Gipsy II, Aeroklub Krakowski, 12. miejsce w 5. Krajowym Lotniczym Konkursie Turystycznym w 1933 r.
- SP-AFG - Silnik Cirrus Mark III, Aeroklub Warszawski, 6. miejsce w 5. Krajowym Lotniczym Konkursie Turystycznym w 1933 r.
- SP-AFJ - Silnik Gipsy II, Aeroklub Krakowski
- SP-AFM - Silnik Gipsy I, Aeroklub Śląski, 18. miejsce w 5. Krajowym Lotniczym Konkursie Turystycznym w 1933 r.
- SP-AFP - Silnik Gipsy I, Aeroklub Śląski, 17. miejsce w 5. Krajowym Lotniczym Konkursie Turystycznym w 1933 r.
Opis techniczny
[edytuj | edytuj kod]Drewniany, kryty płótnem samolot dwupłatowy ze stałym podwoziem. Samolot dwumiejscowy wyposażony w silnik rzędowy de Havilland "Gipsy I" o mocy 100 KM.
Wersje
[edytuj | edytuj kod]- PZL.5 - samolot sportowy, prototyp.
- PZL.5a - samolot sportowy, wersja seryjna.
- PZL.5bis - samolot sportowy, prototyp wersji szkolnej.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Jerzy BJ.B. Cynk, Polish Aircraft 1893-1939, London: Putnam, 1971, s. 143-144, ISBN 0-370-00085-4, OCLC 241671.
- ↑ Kronika ogólna. „Skrzydlata Polska”. 6-7/1938. IX (164-165), s. 208, czerwiec – lipiec 1934. Warszawa: Liga Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej.
- ↑ Polona [online], polona.pl [dostęp 2017-12-03].
- ↑ Polona [online], polona.pl [dostęp 2017-12-03].
