Guossámis gps-signála váilun lea váttásmahttán guovllu boazodoalliid eallima miehtá geasi.
Sámeguovllus Lappi bálgosis leat árvalusaid mielde 800-900 bohccos čeabetbátti, mat doibmet gps-signálan. Dán geasi leamašan váttis minuhta, dahje beaivvige ala čuovvut gos dihto bohccot johtet, muitala bálgosa boazoisit Nilla Hirvasvuopio.
– Muhtun boazodoallit váidaledje geassit ahte, gps-rusttegat eai áli doaimma. Sokosti stivli lei duollet dállet eret anus. Guhkimus bottut ledje vahku dahje guokte, muitala Hirvasvuopio.
Lappi bálgosa dálveguohtumat leat lahka Ruošša rájá. Geasseeatnamat eai leat rájá lahka.
– Muhtun bohccot ledje báhcán dálveguohtumiidda ja sin eaiggádat moite, go gps-báttit eai doaimma, lasiha Hirvasvuopio.
Guossámis gumppet spedjet, eaige gps-báttit sádde signála
Guossámis signálain leamašan váttisvuohta namalassii nuorttabeale, lahka Ruošša rájá. Rusttegat, mat vuostáiváldet báikedieđu bohcco čeabetbáttis, eai leat áli fáhten signála vaikko mo livčče šluvgán ja geaigguhan almmi guvlui.
Kallioluoma bálgosa boazoisit Heikki Härmä muitala, ahte gumppet leat speadjan ja signála haga leamašan váttis gávdnat ráppiid. Geasi áigge gumppet leat goddán Guossáma guovllus badjel duhát bohcco.
– Bargobeaivvit mannet duššás, go gártat ohcat goddon bohccuid signála haga. Ii dieđe oba guđe guvlui galggašii vuolgit, govvida Härmä.
Härmä jáhkká, ahte Ruošša hehtte signála ja dat váikkuha gitta boazodollui.
Johtolat ja diehtojuohkinministeriija Traficom ossodathoavda Suvi Juurakko-Lehikoinen lohká sin dárkkistan gieskat Guossáma guovllu dili. Son ii jáhke Ruošša leat sivalaš.
Son jáhkká, ahte heajos signálaid sivvan sáhttá baicce leatge mátketelfonfierbmi.
– Mátketelfonfierbmi ii olat juohke báikki. Dat ii dárbbaš ollit meahccái, gos bohccot johtet. Gáibádussan lea, ahte mátketelfonfierbmi ferte doaibmat doppe, gos leat fásta ássansajit, fitnodagaid doaibmansaji, bigálusbáikkit, junámáđijat ja dihto geainnut, čilge Juurakko-Lehikoinen.
Avvila bálgosis doibmet signálat vaikko ránnján leage Ruošša
Avvila bálggus lea muhtun mátki veardde Ruošša rájá guoras. Sis lea beare smávva guovlu, gokko ii fáhte makkárge signála mange rusttegii. Muđui sin bálgosis oktavuođat leat buorit, muitala Avvila bálgosa boazoisit Niko Kustula.
– Muhtumin signálat jávket. Mii leat hárjánan dasa. Eat doama meahccái moatti beaivve dihte. Min bálgosis leat olu geainnut, de lea álki fitnat dárkkisteamen gps-čeabetbáttiid, muitala Kustula.
Natlink Oy:n dutkamuš- ja innovašuvdnahoavda Hannu Lohi Trackeris muitala, ahte vássán áiggiin leamašan váttisvuođat oktavuohtafierbmis ja danin gps-báttit eai vealttakeahttá doaimma nu bures.